توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٦٥ - تقسيم لف و نشر مفصل

باين امر علم و آگاهى دارد.

تقسيم لف و نشر مفصل‌

قسم اوّل از لفّ و نشر كه عبارتست از اينكه امور متعدّد مفصّلا ذكر شوند بر دو قسم هستند:

الف: لفّ و نشر مرتّب.

ب: لفّ و نشر غير مرتّب.

لف و نشر مرتّب آنستكه اوّلى از متعدّد كه در نشر واقعست مربوط به اوّلى از متعدّدى است كه در لفّ قرار گرفته و دوّمى مربوط به دوّمى است و بهمين ترتيب تا آخر مانند آنچه در فرموده حقتعالى آمده:

و من رحمته جعل لكم اللّيل و النّهار لتسكنوا فيه و لتبتغوا من فضله‌ يعنى و از جمله رحمت حقتعالى بر شما اينستكه شب و روز برايتان قرار داد تا در آن بياراميد و از فضل و كرمش طلب نمائيد.

شاهد در اينستكه [ليل‌] و [نهار] بطور تفصيل ابتداء ذكر شده و سپس آنچه مربوط و متعلّق به [ليل‌] است يعنى سكون و آرامش در آن آمده و بعد از آن آنچه تعلّق به نهار دارد كه عبارت است از طلب از فضل خداوند ذكر گرديده است.

سؤال و اشكال‌

اگر در مقام اشكال گفته شود:

قبول نداريم كه در آيه شريفه تعيين نباشد زيرا كلمه مجرور در لفظ [فيه‌] بطور وضوح و روشن به [ليل‌] عود مى‌كند و با اينوصف نميتوان‌